SEL là gì trong giáo dục mầm non? Giải thích dễ hiểu cho ba mẹ

SEL là gì trong giáo dục mầm non

SEL là viết tắt của Social Emotional Learning, tiếng Việt thường gọi là giáo dục cảm xúc xã hội. Với trẻ mầm non, SEL gồm những việc rất đời thường:

• Nhận ra mình đang vui, buồn, giận hay sợ.
• Bình tĩnh lại khi đang căng thẳng.
• Nói nhẹ nhàng điều mình muốn, lắng nghe bạn.
• Giải quyết chuyện nhỏ với bạn, biết tôn trọng và hợp tác.

Phần "hiểu mình" là con biết điều đang diễn ra trong lòng. Phần "hiểu người" là con dần để ý bạn đang buồn hay đang cần gì.

SEL cũng không đòi phòng học đặc biệt hay đồ dùng đắt tiền. Điều quan trọng là người lớn hiểu đúng, làm đúng và giữ một môi trường nhất quán cho con.

Dạy SEL là gì ở tuổi mầm non: một ví dụ

Dạy SEL là gì, nhìn vào một buổi sáng ở lớp sẽ dễ hiểu hơn. Hai bạn cùng muốn một chiếc ô tô đồ chơi, một bạn giật lấy, bạn kia khóc.

Cách quen thuộc là người lớn lấy đồ chơi cất đi cho êm chuyện. Theo cách SEL, cô giúp hai con gọi tên cảm xúc, rồi hướng dẫn con chờ lượt và thương lượng với bạn, ví dụ:

"Con đang buồn vì chưa được chơi ô tô. Bạn cũng đang rất muốn chơi. Mình chơi lần lượt nhé: đến lượt bạn, rồi đến lượt con."

Chuyện giành đồ chơi chỉ là một ví dụ. Ba mẹ muốn xem vì sao trẻ hay giành đồ và các cách xử lý cụ thể thì đọc bài khi trẻ giành đồ chơi.

Ngoài những lúc có chuyện, con còn gặp lại các bài học cảm xúc qua câu chuyện, bài hát, trò chơi và đóng vai.

SEL gồm những nhóm năng lực nào

Tổ chức CASEL ở Mỹ đưa ra một khung SEL được nhiều nơi tham khảo, gồm 5 nhóm: tự nhận thức, tự quản lý, nhận thức xã hội, kỹ năng quan hệ và ra quyết định có trách nhiệm. Ba mẹ có thể xem trang những điều cơ bản về SEL của CASEL (tiếng Anh).

Mỗi nhóm ở tuổi mầm non trông ra sao, và 5 năng lực JumboKiz nêu cho con khác khung này thế nào, ba mẹ đọc ở bài 5 năng lực SEL theo khung CASEL.

Ba mẹ hỏi về SEL

SEL viết tắt của gì? SEL là Social Emotional Learning, nghĩa là học về cảm xúc và kỹ năng xã hội.

Con còn nhỏ, chưa nói được thì học SEL thế nào? Với bé dưới 2 tuổi, con không cần nói cảm xúc thành lời. Người lớn giúp con nhận ra cảm xúc qua nét mặt, cử chỉ. Con tập cho người lớn biết điều con cần bằng cách ra hiệu hoặc vài từ ngắn.

Ở nhà ba mẹ bắt đầu từ đâu? Từ việc gọi tên cảm xúc cho con, nói ngắn và không phán xét: "Mẹ thấy con đang buồn vì phải cất đồ chơi." Sau đó ba mẹ nói ngắn điều cần làm và giữ giới hạn đó. Nếu con đang quá giận, ba mẹ chờ con dịu rồi mới giải thích thêm.

Nếu con không chịu nghe, cứ khóc thì sao? Ba mẹ ở gần con, giữ giọng ổn định và chờ con dịu lại trước. Chưa cần giảng lúc con đang khóc lớn. Mục tiêu không phải con nín ngay, mà là con dần thấy an toàn và bình tĩnh lại theo nhịp của mình.