Category "SEL tại Nhà"

17Dec2025

KHI CƠN GIẬN XUẤT HIỆN TRONG NHÀ

😤 Con la hét
😢 Con khóc lớn
🧸 Con ném đồ chơi
🚪 Có khi con nằm lăn ra sàn, không chịu nghe bất kỳ ai

Rất nhiều cha mẹ từng rơi vào khoảnh khắc đó.
Và phản xạ đầu tiên thường là:

😠 “Nín ngay!”
📢 “Sao con hư vậy?”
⏱ “Đếm tới 3 là thôi liền!”

Nhưng càng nói, con càng to tiếng hơn.
Càng la, con càng mất kiểm soát.

👉 Lúc này, cha mẹ thường tự hỏi:
“Trẻ nổi giận cha mẹ nên làm gì?”

Sự thật là:
🌱 Con không cố tình làm cha mẹ mệt
🌱 Con đang bị cảm xúc chiếm quyền điều khiển

Trong SEL, người ta gọi 3 phút đầu tiên của cơn giận là “khoảnh khắc then chốt”.
Nếu xử lý đúng, cơn giận sẽ hạ dần.
Nếu xử lý sai, nó có thể kéo dài… hoặc lặp lại ngày hôm sau.


PHÂN TÍCH: THỰC SỰ ĐIỀU GÌ ĐANG XẢY RA VỚI CON?

🧠 Trẻ mầm non chưa có khả năng kiểm soát cảm xúc như người lớn.

Khi trẻ nổi giận:
🔥 Não cảm xúc (phần nguyên thủy) hoạt động mạnh
⛔ Não lý trí gần như “tắt sóng”

👉 Nghĩa là:

  • Con không nghe được lời giải thích
  • Con không thể suy nghĩ đúng – sai
  • Con không cố tình chống đối

Nhiều cha mẹ nhầm lẫn:
❌ “Con biết mà vẫn làm”
❌ “Con hỗn, con lì”

Nhưng thực tế:
🌧 Cơn giận đến khi:

  • Con mệt
  • Con đói
  • Con bị ngắt ngang điều đang thích
  • Con không diễn đạt được mong muốn

👉 Xử lý cơn giận của trẻ mầm non không phải là “uốn nắn” ngay lập tức,
mà là giúp con trở lại trạng thái an toàn trước.

Nếu ví von:
🚗 Con đang lao nhanh trên đường trơn
📢 La hét lúc này chỉ làm con trượt xa hơn


NHỮNG SAI LẦM CHA MẸ RẤT HAY MẮC

🚫 La mắng để “dập nhanh”

  • Con im vì sợ
  • Nhưng não không học được cách điều chỉnh
  • Lần sau cơn giận sẽ quay lại mạnh hơn

🚫 Giảng giải quá sớm
🗣 “Mẹ đã nói bao nhiêu lần rồi…”
👉 Khi con đang giận, không có ai đang “nghe” cả

🚫 Ép con nín ngay
😶 “Nín đi, có gì đâu mà khóc”
👉 Con học được rằng: cảm xúc của mình là sai

🚫 So sánh
⚖️ “Sao con không được như bạn?”
👉 Cảm xúc bị phủ nhận → con dễ bùng nổ hơn

👉 Những cách này không giúp trẻ bình tĩnh khi tức giận,
chỉ giúp người lớn xả bớt căng thẳng… trong chốc lát.


CÁCH XỬ LÝ KHI TRẺ NỔI GIẬN THEO SEL

🌱 BƯỚC 1: GIỮ BÌNH TĨNH TRƯỚC (30–60 GIÂY)

😮‍💨 Hít thở sâu
🧍‍♀️ Đứng yên, không áp sát
👀 Quan sát thay vì phản ứng

👉 Bình tĩnh của cha mẹ = vùng an toàn cho con

🌱 BƯỚC 2: GỌI TÊN CẢM XÚC (KHÔNG PHÁN XÉT)

🗣 Nói ngắn – chậm – nhỏ:

  • “Mẹ thấy con đang rất giận.”
  • “Con tức vì chưa chơi xong.”

👉 Không cần đúng tuyệt đối
👉 Chỉ cần con cảm thấy được hiểu

🌱 BƯỚC 3: KHÔNG DẠY – KHÔNG SỬA – CHỈ Ở BÊN

🤲 Ngồi gần (nếu con cho phép)
👂 Lắng nghe tiếng khóc
⏳ Chờ con hạ nhiệt

👉 Đây là bước khó nhất với cha mẹ
👉 Nhưng cũng là bước quan trọng nhất

🌱 BƯỚC 4: HƯỚNG DẪN SAU KHI CON BÌNH TĨNH

Khi con đã dịu:
🗣 “Lúc nãy con giận dữ. Lần sau mình thử cách khác nha.”

👉 Đề xuất lựa chọn:

  • Bóp bóng
  • Nói bằng lời
  • Nhờ người lớn giúp

👉 Đây mới là lúc dạy con cách làm tốt hơn


KẾT BÀI: CHA MẸ KHÔNG CẦN HOÀN HẢO

Không có cha mẹ nào xử lý đúng 100% mọi cơn giận của con.
SEL không yêu cầu sự hoàn hảo.

🌱 Chỉ cần:

  • Nhất quán
  • Dịu dàng
  • Tin vào quá trình

Mỗi lần cha mẹ chọn bình tĩnh thay vì la mắng,
là một lần con học được cách quay về với chính mình.

Và đó cũng là tinh thần SEL mà JumboKiz luôn theo đuổi:
🤍 Hiểu trước – dạy sau – đồng hành cùng con.

2Dec2025

“Giành đồ chơi là tình huống rất thường gặp ở trẻ. Hiểu đúng cảm xúc và xử lý theo SEL sẽ giúp con bình tĩnh, giao tiếp tốt hơn và hạn chế xung đột.”

Trẻ giành đồ chơi là một trong những tình huống xảy ra hằng ngày ở nhà và ở lớp. Dù quen thuộc, nhưng cách người lớn phản ứng lại tạo ra hai kết quả hoàn toàn khác nhau:

  • Hoặc trẻ sợ – chống đối – bùng nổ cảm xúc 😣

  • Hoặc trẻ biết gọi tên cảm xúc – biết thương lượng – biết chờ lượt 😊

Bài viết này giúp phụ huynh hiểu vì sao trẻ giành đồ chơi, 3 cách xử lý thường gặp, và cách tiếp cận SEL để con học được kỹ năng thật sự.

💥 Vì sao trẻ hay giành đồ chơi?

Trẻ nhỏ chưa phát triển đủ vùng não điều tiết cảm xúc. Khi muốn một món đồ, não trẻ bật lên phản ứng “muốn là lấy”. Không phải vì trẻ hư, mà vì:

✨ Trẻ chưa biết chờ lượt
✨ Trẻ chưa biết diễn đạt mong muốn
✨ Trẻ chưa đủ khả năng thương lượng

Vì thế, giành đồ chơi không phải là “ngang bướng”, mà là một cơ hội vàng để dạy trẻ kỹ năng xã hội.

🎯 Tình huống thực tế

Hai bé đang chơi chung.
Bé A chạy đến giành đồ chơi của Bé B.
Bé B khóc lớn 😭.
Bé A ôm món đồ bỏ chạy 🏃‍♂️🧸.

Đây là tình huống xảy ra mỗi ngày – cả ở lớp và ở nhà.

❌ Cách 1: Quát mắng (thường gặp nhất)

👩‍🗯 “Con làm gì vậy?!”
👨‍🗯 “Không được giành đồ chơi của bạn!”
👉 “Đưa đây cho Mẹ giữ!”

Kết quả:

🥺 Bé sợ
😟 Bé không hiểu mình sai ở đâu
🧱 Cảm xúc bị chặn lại → không học được kỹ năng
🔄 Lần sau vẫn giành tiếp

⚠️ Cách 2: Nhẹ nhàng nhưng… sai hướng

(Người lớn yêu cầu bé lớn phải nhường)

🧑‍🏫 “Con lớn rồi, nhường em đi nhé.”
😊 “Bạn nhỏ hơn, con tốt bụng cho bạn chơi trước nhé.”
🌈 “Nhường nhau mới ngoan.”

Vấn đề:

⚖️ Bé lớn thấy… không công bằng
😣 Bé dễ ấm ức
👶 Bé nhỏ quen được ưu tiên → càng đòi hỏi
🧠 Trẻ không học được thương lượng, chỉ học “muốn yên thì nhường”

💚 Cách 3: Chuẩn SEL – Dạy Trẻ Kỹ Năng Thật

1️⃣ Gọi tên cảm xúc

👶 “Con đang muốn chơi món này.”
😢 “Con buồn vì bị lấy đồ.”

→ Trẻ thấy được lắng nghe ❤️

2️⃣ Bình tĩnh lại

🌬 “Hít thở với cô nhé. 1…2…3…”
→ Khi não bình tĩnh → trẻ suy nghĩ tốt hơn

3️⃣ Cùng tìm giải pháp

💬 “Hai con muốn làm sao để cùng chơi?”
→ Chờ lượt ⏳
→ Chơi chung 👧👦
→ Đổi lượt 🕒

4️⃣ Khen – củng cố

✨ “Hai con hợp tác rất tốt! Cô tự hào về hai con.”

Kết quả:
➡️ Trẻ biết chờ lượt
➡️ Trẻ biết thương lượng
➡️ Trẻ biết diễn đạt cảm xúc
➡️ Xung đột giảm rõ rệt

🌟 Lợi ích khi phụ huynh áp dụng SEL tại nhà

SEL giúp trẻ:

😊 Bình tĩnh hơn khi gặp mâu thuẫn
🗣 Biết nói ra mong muốn thay vì đánh/giật/khóc
⏳ Biết chờ lượt
👫 Biết chia sẻ, thương lượng
🎓 Tập trung học tốt hơn
💛 Xây nền tảng nhân cách & EQ cho tương lai

Đây chính là lý do JumboKiz đưa SEL trở thành xương sống của chương trình giáo dục.

💛 Kết luận

Khi trẻ giành đồ chơi, đó không phải là “hư” mà là đang cần được dạy kỹ năng.
SEL không chỉ là phương pháp – mà là món quà cả đời cho con.

Nếu ba mẹ muốn nhận thêm video minh họa – tình huống thực tế – cách xử lý từng bước, hãy theo dõi kênh YouTube và blog của JumboKiz 💛